11 Ağustos 2016 20:56

Bollywood'un büyülü dünyasına yolculuk

Dansın ve şarkının tükenmediği Bollywood filmlerine dair her şey.

Bombay film endüstrisi ya da bilinen adıyla Bollywood... Hint baharatlarıyla yoğrulmuş şarkılı-danslı filmlerin size göre olduğunu düşünüyorsanız filmlerin temposunu bir an bile düşürmeyen Bollywood yapımlarına göz atmanız gerekir. Dünyanın en çok film üreten ülkelerinden biri olan Hindistan'ı ve onun uluslararası çapta üne sahip film endüstrisi Bollywood'u merak ediyorsanız doğru adrestesiniz. Belki Bollywood'u, bu kısıtlı alanımız içinde enine boyuna tartışıp inceleyemeceğiz ama en azından kafanızda Bollywood'a dair belli fikirlerin oluşması sağlayacağız.


Kısa tarihçe
Hindistan'ın metropol şehirlerinden Bombay'da ortaya çıkan bu sinema endüstrisi kendine örnek olarak Hollywood'u almıştır. Böylece kendine, Hollywood'un Asya temsilciliği misyonunu üstlenen sinema Bombay şehriyle Hollywood isimlerini birleştirip "Bollywood"u ortaya çıkartmıştır. 1910'ların başında ilk filmlerini üreten Hint Sineması, 1930'lara kadar dişe dokunur bir yükseliş içinde değildir. Ancak 30'lu yıllarda senelik 200 bandında film üreten Hindistan, nasıl bir yükseliş içine gireceğinin sinyallerini verdi. Ancak filmlerin asıl rengini yakalaması için 1940'larda ülkenin bölünmesine ihtiyacı vardır. Takvimler 1951 yılının son ayına geldiğinde ise Bollywood, geri dönülmez bir yola girecekti. Raj Kapoor isimli genç oyuncunun yönetmenliğini üstlendiği üçüncü sinema filmi olan "Avare" tüm Asya'yı Bollywood'a aşık edecekti. Avrupa'nın en büyük festivallerinden biri olan Cannes Film Festival'inde de gösterilen film büyük ödüle aday olarak Avrupalı insanları da "Hint baharatı" meraklısı yapmıştır. O günden sonra Bollywood'un üstüne yapışan Avare motifi, müziklerinden hikaye yapısına kadar endüstrinin değişmezi oldu.


Sinemasal tercihleri
Hint filmleri denildiğinde herkesin aklına gelen ilk görüntü muhtemelen, yerel kıyafetlerle dans eden insanlar olacaktır. Böyle bir şeyi hayal etmekte haklısınız. Çünkü Bollywood seneler boyu her türden filmlerini şarkılarla danslarla bezemişti. Toplumun çok da gelişmemiş bir yaşantısı olduğu düşünüldüğünde halkın sinemayı, günlük dertlerinden kurtulmak için kullandığını rahatlıkla iddia edebiliriz. Ne de olsa sinemanın kitleleri memnun etmek gibi "ulvi" bir görevi vardır. Böylelikle yerel hikayelerin, vodvil bozması bir yapıyla sinemaya aktarılması gayet kullanışlı bir yöntem haline geliyor. Seyirci kendisine sunulandan memnun olduğu için yapımcılar da var olan düzenin devamı için çabalıyor.



Bu yapımların oluşmasındaki kitlesel sebeplerden sonra gelelim filmlerin teknik şartlarına. Dansın, her türe dahil edildiğini daha önceden de belirtmiştik. Çünkü dans eğlencenin olmazsa olmazı. Filmler dramatik de olsa avantür hikayeler de anlatsa hatta olur olmaz fantastik yönelimlerde de seyretse "o dans orada olacak". Bir zorunluluktan öte Hint kültürü içinde olan şarkıları-dansları filmlerden çekip almak zaten akla pek yatkın bir işlem olmazdı. Hikaye tercihlerini de bu "dans eğlencesine" uygun biçimlerde seçtikten sonra sıra, o senaryoları canlandırmaya geliyor. Bollywood'la yeni tanışan seyirciler, filmin yoğunluğu ile ilgili bir sorun yaşayabilirler. Bu yoğunluk da filmin, dinlenmeye fırsat vermeyen olay akıcılığından ve bunun getirisi olan uzun sürelerden kaynaklanmaktadır. İşte Bollywood filmlerinin en belirgin özelliği de tam olarak burada yatmaktadır, bol açıdan çekilen uzun sahneler. Varolan sahnenin vurucu olup olması önemli değildir, Bollywood yönetmenlerinin kitabında her sahneyi bin bir çeşit planda çekmek vardır. Ve buradaki amaç seyirciye "mekanın gerçekliğini aşılamak" değildir. Tüketimi artırmak için bol sürelere ihtiyaç duyan sinemacılar bu yönteme başvururlar. Tıpkı iki - iki buçuk saatlik süreye ulaşmaya çalışan hali hazırdaki Türk dizileri gibi.


Kimler içeride kimler dışarıda
Bollywood her ne kadar tarzı ile ön plana çıkıp bir ülkenin sineması olarak görülse de bu oluşumun bir endüstri olduğunu unutmamak lazım. Yani Bollywood'un babası Hollywood'a nasıl alternatif filmler yapıldıysa Hindistan'da da herkes endüstri içine girmeyi kabullenmedi. Bunların arasında en bilinen kişi, belki de rüştünü ispatlamış tek kişi, Satyajit Ray'dir. Hindistan'ın baharat kokulu dans filmlerinin karşısında tek başına durmaya çalışan bu Bangladeşli yönetmen, Apu üçlemesi ile adını tüm dünyaya duyurmuştur. Bir çocuğun hayatını, küçüklüğünden başlayarak erişkinliğine kadar anlatan yönetmen Asya'nın gerçekçi sinema anlayışı içindeki en tanınmış kişilerindendir. Bölgenin fakirlik, eğitim ve töre gibi gerçek sorunlarına eğilen yönetmenin etkileri modern dönem Amerikalı yazarlardan Paul Auster'in bile romanlarında hissedilmiştir. Demek ki her zaman etkilenen kesim Amerika dışından olmuyormuş.



Bollywood dışı alternatifler yanında bir de endüstri içinde fakat ezberlenen kalıpların dışında gibi görülen sinemacılar vardır. Özellikle 2000'ler ile ortaya çıkan bu güruhun içinde en bilinen isim tahmin edeceğiniz üzere Aamir Khan'dır. Aamir Khan, Bollywood'daki her kuralı titiz bir şekilde uymasına rağmen "özgün" sanılan bir isimdir. Ancak onu, Bollywood'un modern görüntüsü olarak adlandırmak, özgün yorumlarından daha akla yatkın bir tercihtir. Çünkü o eski ve artık gerçekten "baharat" tadı vermeye başlayan Hint sinemasına taze kan olmuştur. Uluslarası bir alanda Hint sineması, egzotik bir çekiciliğe sahipti. Ancak dünya artık kalıplaşmış egzotiklikten sıkıldığı için Aamir Khan'ın farklı olmayan ama farklıymış gibi algılnan yeni yorumu insanları tekrardan Bollywood'u izlemeye yöneltti.

AHMET TOĞAÇ

Yorumlar
    Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan Mynet.com sorumlu tutulamaz.

    Artık sinema biletinizi cep telefonunuzdan satın alabileceğinizi biliyor musunuz?

    Son Haberler

    Artık sinema biletinizi cep telefonunuzdan satın alabileceğinizi biliyor musunuz?

    Mynet Sinema, vizyondaki filmler hakkında detaylı bilgi edinebileceğiz, filmlerin seans ve gösterimde olduğu salon bilgilerini kolayca öğrenebileceğiniz, güncel haberleri takip edebileceğiz, kullanıcıların içerik paylaşabildiği kapsamlı bir sinema sitesidir. Kullanıcılar siteye; film, oyuncu, yönetmen, teknik ekip(yapımcı, müzik, vs..) gibi alanlarda bilgi ekleyebilir, filmler için fotoğraflar ve fragmanlar yükleyebilir, kişisel listelerini oluşturabilir.

    İletişim Kurumsal Yardım Üyelik Yasal Uyarı

    Copyright © MYNET A.Ş. Telif Hakları MYNET A.Ş.'ye Aittir