29 Ocak 2017 21:22

Filmlerle deney yaptılar

Deney üzerine oluşturdukları hikayeler ile tanınan filmler.

Deneysel sinema kavramını daha önceden duymuş muydunuz? Standardın dışına çıkıp sinemada ya da herhangi bir sanat dalında farklı biçimler arayan ve bulduğu tekniklerde gelecek yapımlara öncülük eden eserlere deneysel yapıt denir. Ancak bugünkü listemizin içeriğindeki “deney” ne yazık ki bu konuyla bağdaşmıyor. Onun yerine hikayeler içinde gerçekten deneylerin yapıldığı filmleri konu alıyoruz. Deney yine aynı ama neticede kullanım yeri farklı.


Jurassic Park
Amber denilen fosilleşmiş bir reçine içinde bulunan sivrisineğin kanından elde edilen koca Jurassic Park, herhalde sinemanın en görkemli deneyidir. Bu sineğin zamanında ısırdığı dinozorun kanından klonlanan öteki dinozorlar, dünya tarihinin en gizemli hayvanlarını insanların beğenisine sunmuştur. Film, 1973 yapımı Westworld’ün de senaristi olan Michael Crichton’un kitabından uyarlanmıştır. Zaten Jurassic Park gibi bir fenomen de ancak Westworld kadar yaratıcı bir fikrin sahibine ait olabilirdi. Herkesin bildiği üzere dinozorlar üzerinde yapılan bu deney, başta güzel sonuçlar verse de uzun vadeli olara insanlığa yarar sağlamıyor. Demek ki öyle dinozorları ya da gizemli şeyler çok da merak etmemek lazımmış. Bilinmeyen şeylerin kurcalanması dinozorlar gibi başımıza iş açabilirmiş.


The Fly
Eğer bir David Cronenberg filmi izliyorsanız bedenlerin ve garip nesne/yaratıkların karşınıza korku nesneleri olarak çıkacağından emin olabilirsiniz. Cronenberg’in en meşhur filmlerinden olan “The Fly”ı izlemişseniz bile onun da bu şekilde ürkütücü öğeler taşıdığını tahmin edebilirsiniz. Tabi filmin isminin “Fly” (Sinek) oluşu da bu temayı destekliyor. Bir bilim adamının nesne ve insanları ışınlamak için ürettiği alet, aslında kendi sonunu hazırlayacaktır. Bilim adamının laboratuarına gelen bir kadın, onunla röportaj yapmak isterken aletin nasıl çalıştığını da görmek ister. Bilim adamı icadını kanıtlamak için oluşturduğu aleti kendi kullanır. Hedef, hazırlanan iki tüp arası ışınlanmadır. Ancak sorun, bilim adamının ışınlanacağı tüpe giren bir sineğin varlığı ile başlar. Işınlandığı tüpte ise herhangi bir sinek yoktur. Çünkü sineğin ve adamın bedenleri, ilk başta kimsenin fark edemeyeceği şekilde birleşmiştir. Bilim adamı, yavaş yavaş “sinek adam” olma yolundadır.


Das Experiment
Bu filmin içeriğindeki deney, daha önceki yapımlardaki gibi kurmaca değil. En azından esin kaynağı salt bir kurmacadan ibaret değil. Philip Zimbardo isimli psikolog, 1971 yılında Stanford hapishane deneyi isimli bir deney yapar. Kişilerin edindiği kimliklerin etkilerini ölçmeye çalışan Zimbardo, birbirlerini hiç tanımayan insanları rastgele olarak iki gruba ayırır. Birinci grup mahkumlarken ikinci grup gardiyanları oynayacaktır. Bu deney filmdeki konuyla başlangıç olarak örtüşmektedir. Ancak devamında film ile deney belli kırılmalar yaşayacaktır. Bunun temelinde de birisinin bilim adına, ötekinin ise sinema adına yapıldığı gerçeği yatar. Ancak film bire bir olarak Zimbardo’nun deneyinden değil, onun deneyi üzerine Mario Giordano’nun yazdığı Black Box (Türkçeye Deney diye çevrilip yayınlanmıştır) isimli romandan uyarlanmıştır.


The Human Centipede
Üç bölümden oluşan film, kendisinden çok sapıkça fikrinden ötürü popüler oldu. Muhtemelen birçoğunuz da filmi, rahatsız edici sahnelerinden ötürü izlememiş olabilirsiniz ancak çoğunuz filmin, ”insanlardan kırk ayak yapmaya çalışan bir adamın öyküsünü anlattığını” bilirsiniz. İlk bölüm, Siyam ikizleri üzerinde çalışan bir doktorun, “Yapışık insanları ayırabiliyorsam neden birleştiremeyeyim?” gibi hastalıklı bir fikri üzerine kuruludur. Ancak bu deney gelecek bölümlere göre hayli “naif”tir. Çünkü doktor, denek olarak üç kişiyi kullanır. İkinci film ise bu adamın hikayesinden etkilenen yine sapık biri hakkındadır. O da,” Doktor üç yaptıysa ben on yaparım.” diyerek kendine on denek arar. Üçüncüsünü düşünemiyorum bile diyorsanız hazır olun. Çünkü üçüncüsü bir hapishanede geçmektedir ve hapishanede bir sapığın bile isteyemeyeceği kadar çok insan bulunur.


A Clockwork Orange
Stanley Kubrick'in en popüler filmlerinden biri olan A Clockwork Orange'nin "deney" boyutu öteki filmlere göre daha az yer kaplıyor. Ancak hem hikayenin önemli kısmının deney ve deney etkilerinden oluşması hem de yapılan deneyin fazlası ile ürkütücü yapısı onu, bu listenin bir elemanı yapıyor. Filmi izlememiş olsanız bile Alex isimli şiddet sevdalısı bir çocuğa yapılan insanlık dışı deneyin sahnelerini bilirsiniz. Gözleri zorla açık tutulan Alex'e gösterilen görüntüler ile ondan, topluma uyum sağlayacak biri oluşturulmaya çalışır. Ancak deney başarılı olacak mıdır, izleyip göreceğiz?


Dr.Jekyll and Mr.Hyde
Sinemanın en çok uyarlanan eserlerden biri olan Dr.Jekyll and Mr.Hyde, sinemanın ilk yıllarından biri seyircilerin karşısında oldu. Kendi geliştirdiği bir ilaç yüzünden çirkin, suça meyilli, sapık bir adama dönüşen Dr. Jekyll'in hikayesini anlatan filmin orijinal hikayesi 19.yy'ın sonuna dayanıyor. Henüz psikolojinin bir bilim dalı olmadığı dönemlerde Robert Louis Stevens tarafından yazılan roman, daha sonraki yıllarda daha da üstüne düşülen bir konu olmuştur.

AHMET TOĞAÇ

Yorumlar
    Bu sayfalarda yer alan okur yorumları kişilerin kendi görüşleridir. Yazılanlardan Mynet.com sorumlu tutulamaz.

    Artık sinema biletinizi cep telefonunuzdan satın alabileceğinizi biliyor musunuz?

    Son Haberler

    Artık sinema biletinizi cep telefonunuzdan satın alabileceğinizi biliyor musunuz?

    Mynet Sinema, vizyondaki filmler hakkında detaylı bilgi edinebileceğiz, filmlerin seans ve gösterimde olduğu salon bilgilerini kolayca öğrenebileceğiniz, güncel haberleri takip edebileceğiz, kullanıcıların içerik paylaşabildiği kapsamlı bir sinema sitesidir. Kullanıcılar siteye; film, oyuncu, yönetmen, teknik ekip(yapımcı, müzik, vs..) gibi alanlarda bilgi ekleyebilir, filmler için fotoğraflar ve fragmanlar yükleyebilir, kişisel listelerini oluşturabilir.

    İletişim Kurumsal Yardım Üyelik Yasal Uyarı

    Copyright © MYNET A.Ş. Telif Hakları MYNET A.Ş.'ye Aittir